{"id":5050,"date":"2026-03-04T15:39:37","date_gmt":"2026-03-04T14:39:37","guid":{"rendered":"https:\/\/esclerosismultiplegalicia.org\/?p=5050"},"modified":"2026-03-05T10:51:42","modified_gmt":"2026-03-05T09:51:42","slug":"glute-e-esclerose-multiple-que-se-sabe-e-como-abordalo","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/esclerosismultiplegalicia.org\/index.php\/2026\/03\/04\/glute-e-esclerose-multiple-que-se-sabe-e-como-abordalo\/","title":{"rendered":"Glute e Esclerose M\u00faltiple: que se sabe e como abordalo?"},"content":{"rendered":"\n

O glute<\/strong> \u00e9 unha glucoprote\u00edna complexa<\/strong> formada principalmente por d\u00faas prote\u00ednas. Estas son a gliadina<\/strong> e a glutenina<\/strong>, que \u00e1 s\u00faa vez est\u00e1n compostas por longas cadeas de amino\u00e1cidos. Est\u00e1 presente en varios cereais como o trigo, a cebada, o centeo<\/strong>. Posiblemente na avea, a espelta ou o triticale (1<\/a>), e tam\u00e9n se utiliza na industria alimentaria para dar viscosidade, espesor e volume<\/strong> aos produtos procesados. (1<\/a>) Neste artigo vaise analizar como abordar as dietas sen glute nos casos con Esclerose M\u00faltiple (EM)<\/a><\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Seguir unha dieta sen glute \u00e9 unha tendencia actual asociada \u00e1 sa\u00fade. Pero non existen directrices oficiais que a recomenden a outros grupos de pacientes, excepto a aqueles con enfermidade cel\u00edaca <\/strong>ou sensibilidade <\/strong>ao glute non cel\u00edaca. (2<\/a>)<\/p>\n\n\n\n

A evidencia cient\u00edfica na Esclerose M\u00faltiple<\/h3>\n\n\n\n

Persoas sen problemas co glute<\/h4>\n\n\n\n

Actualmente, non existen datos suficientes para afirmar que o glute infl\u00faa directamente na Esclerose M\u00faltiple<\/strong>. As evidencias dispo\u00f1ibles son limitadas, con estudos de pouca repercusi\u00f3n e con sesgos. Alg\u00fans estudos sinalan que unha dieta sen glute<\/strong> poder\u00eda mellorar certos aspectos, como a fatiga<\/strong>, a calidade de vida<\/strong> ou a actividade das lesi\u00f3ns en resonancia magn\u00e9tica<\/strong>. Pero non se poden facer recomendaci\u00f3ns xerais para todas as persoas con EM. (2<\/a>)<\/p>\n\n\n\n

Nas \u00faltimas d\u00e9cadas, considerouse a posibilidade de que o glute afecte ao corpo humano de diversas maneiras. Existe evidencia que respalda a hip\u00f3tese de que o glute poder\u00eda aumentar a permeabilidade intestinal <\/strong>e activar v\u00edas do sistema inmunitario<\/strong> innato. Ademais, sux\u00edrese que o glute poder\u00eda influ\u00edr na evoluci\u00f3n da EM mediante reacci\u00f3ns cruzadas con prote\u00ednas neuronais. Tam\u00e9n aumentando a permeabilidade da barreira hematoencef\u00e1lica e activando os linfocitos T autorreactivos<\/strong>. (2<\/a>) <\/p>\n\n\n\n

Estes linfocitos T<\/strong> son c\u00e9lulas do sistema inmune que se encargan de detectar corpos estranos no organismo. De forma natural elim\u00ednanse os que reaccionan contra as propias prote\u00ednas do corpo. Pero cando este proceso non funciona ben, quedan linfocitos T autorreactivos que, de forma errada, reco\u00f1ecen como inimigas certas prote\u00ednas do organismo, como as da mielina. E isto \u00e9 un dos procesos que suceden na EM. Alg\u00fans estudos parecen determinar que o glute poder\u00eda activar estes linfocitos T autorreactivos e, por tanto, favorecer os danos na mielina<\/strong>. Pero non hai a\u00ednda unha base cient\u00edfica o suficientemente fundamentada como para tomar decisi\u00f3ns sobre a dieta.<\/p>\n\n\n\n

Celiaqu\u00eda e EM<\/h4>\n\n\n\n

A enfermidade cel\u00edaca<\/strong> \u00e9 un trastorno autoinmune que afecta principalmente \u00e1 mucosa intestinal<\/strong> ao consumir glute, en persoas con predisposici\u00f3n xen\u00e9tica. A inflamaci\u00f3n destr\u00fae as vilosidades intestinais<\/strong>, reducindo a absorci\u00f3n de nutrintes esenciais como ferro, calcio, vitamina D e vitaminas do grupo B. Isto pode agravar os s\u00edntomas da EM<\/strong>. (3<\/a>, 4<\/a>)<\/p>\n\n\n\n

A\u00ednda que a celiaqu\u00eda manif\u00e9stase principalmente na rexi\u00f3n gastrointestinal, a enfermidade non se limita a problemas dixestivos. Tam\u00e9n ten efectos significativos noutros sistemas do corpo, inclu\u00eddo o sistema nervioso.<\/p>\n\n\n\n

Por unha parte, o eixo intestino-cerebro<\/strong><\/a> funciona como unha ponte de comunicaci\u00f3n entre o intestino e o sistema nervioso central. Deste modo, a inflamaci\u00f3n intestinal inducida polo glute pode enviar sinais ao cerebro. Isto trad\u00facese en favorecer o avance da EM e a acentuaci\u00f3n dos s\u00edntomas.<\/p>\n\n\n\n

Por outra parte, cando unha persoa cel\u00edaca consome glute, o seu sistema inmune reco\u00f1\u00e9ceo por erro coma se fose un inimigo. Isto inflama <\/strong>a mucosa do intestino delgado, xa que activa a inmunidade adaptativa e a inmunidade innata (5<\/a>), provocando que a inflamaci\u00f3n destr\u00faa as vilosidades intestinais<\/strong>. As\u00ed red\u00facese a capacidade de absorci\u00f3n de nutrintes. Deste modo, hai deficiencias de vitaminas e minerais esenciais como ferro, calcio, vitamina D, vitaminas do grupo B e zinc, empeorando os s\u00edntomas da EM (6<\/a>).<\/p>\n\n\n\n

Inmunidade adaptativa e inmunidade innata<\/h5>\n\n\n\n

A inmunidade adaptativa<\/strong> \u00e9 unha parte especializada do sistema inmunitario que se encarga de actuar de forma dirixida cara unhas part\u00edculas en concreto. O glute, na celiaqu\u00eda, activa sobre todo os linfocitos T CD4+<\/strong>, que son uns gl\u00f3bulos brancos encargados de detectar o glute e ordenan enviar unha resposta inflamatoria. Tam\u00e9n se activan os anticorpos anti-transglutaminasa<\/strong>, que son unhas prote\u00ednas que fabrica o sistema inmune para atacar algo que considera perigoso. No noso intestino hai unha enzima propia que se chama transglutaminasa tisular (tTG). Esta, no caso de celiaqu\u00eda, \u00e9 atacada por erro por eses anticorpos.<\/p>\n\n\n\n

A inmunidade innata <\/strong>\u00e9 unha defensa r\u00e1pida e menos espec\u00edfica, e \u00e9 a primeira en actuar. Cando unha persoa cel\u00edaca consome glute, activa tam\u00e9n uns linfocitos denominados intraepiteliais citot\u00f3xicos<\/strong>. Estes est\u00e1n no epitelio, a capa de c\u00e9lulas que recobre o intestino, e comezan a destru\u00edr c\u00e9lulas deste cando detectan a presenza do glute.<\/p>\n\n\n\n

Polo tanto, \u00e9 recomendable intensificar os esforzos para a detecci\u00f3n temper\u00e1<\/strong> e o tratamento diet\u00e9tico da celiaqu\u00eda en persoas con EM (7<\/a>).<\/p>\n\n\n\n

Sensibilidade ao glute non cel\u00edaca<\/h4>\n\n\n\n

A sensibilidade ao glute non cel\u00edaca<\/strong> \u00e9 un trastorno no que a inxesta de glute produce s\u00edntomas intestinais e extraintestinales, sen que exista celiaqu\u00eda. A s\u00faa prevalencia \u00e9 6-10 veces maior<\/strong> que esta enfermidade. A dieta sen glute \u00e9 a terapia m\u00e1is recomendada, pero o axente causal exacto non est\u00e1 claro e non hai criterios diagn\u00f3sticos consensuados. (8<\/a>)<\/p>\n\n\n\n

En relaci\u00f3n coa EM, o problema de consumir glute ser\u00eda o mesmo que na celiaqu\u00eda, por iso tam\u00e9n \u00e9 crucial eliminalo nos casos nos que se diagnostique sensibilidade a esta prote\u00edna. (8<\/a>)<\/p>\n\n\n\n

Recentemente, post\u00falase que os FODMAPs<\/strong> (oligosac\u00e1ridos, disac\u00e1ridos, monosac\u00e1ridos e polioles fermentables) poder\u00edan ser os responsables de moitos s\u00edntomas atribu\u00eddos ao glute. At\u00f3panse especialmente no trigo. Pero isto require a\u00ednda m\u00e1is investigaci\u00f3n. (8<\/a>) <\/p>\n\n\n\n

Riscos das dietas sen glute<\/h3>\n\n\n\n

A dieta libre de glute pode non ser adecuada para todas as persoas. Este tipo de alimentaci\u00f3n presenta unha serie de caracter\u00edsticas que requiren un gran control para que non resulte prexudicial para a sa\u00fade.<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Reduci\u00f3n de fibra e micronutrintes:<\/strong> moitos produtos sen glute son refinados e pobres en probi\u00f3ticos, ferro, cinc, vitaminas do grupo B, \u00e1cido f\u00f3lico e niacina. Poden alterar a microbiota intestinal<\/strong>. (2<\/a>, 4<\/a>)<\/li>\n\n\n\n
  2. Alto contido en hidratos simples e graxas saturadas:<\/strong> os produtos procesados sen glute adoitan ter m\u00e1is calor\u00edas e l\u00edpidos para compensar a ausencia de glute. Poden aumentar o risco de sobrepeso, s\u00edndrome metab\u00f3lico e inflamaci\u00f3n<\/strong>, (4<\/a>) e alterar o perfil lip\u00eddico da persoa.<\/li>\n\n\n\n
  3. Baixo contido proteico:<\/strong> en moitos casos, os produtos procesados te\u00f1en menor proporci\u00f3n de prote\u00ednas e maior \u00edndice gluc\u00e9mico. Isto incrementa a resposta gluc\u00e9mica posprandial (7<\/a>) aumentando o estr\u00e9s oxidativo.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Por iso, se se segue unha dieta sen glute, \u00e9 crucial planificala correctamente<\/strong> e co\u00f1ecer todas estas caracter\u00edsticas para evitalas.<\/p>\n\n\n\n

    Como evitar estas deficiencias na dieta sen glute<\/h3>\n\n\n\n

    Unha dieta sen glute pode ser saudable se:<\/p>\n\n\n\n